Risico’s inschatten voor het cliëntenonderzoek
Hoe maakt u een Wwft Risicobeleid?
De risicogebaseerde aanpak van de Wwft geeft u de ruimte om de intensiteit van het cliëntenonderzoek af te stemmen op de risico’s die de cliënt met zich meebrengt. Maar met welke risico’s dient u rekening te houden? De Wwft (artikelen 2b en 2c) verplicht u om risico’s te beoordelen en een risicobeleid te vormen. In dit beleid verwerkt u risicofactoren die van toepassing zijn voor uw kantoor en branche. U richt dit beleid in passend bij de aard, omvang en risico’s van uw instelling en binnen de wettelijke vereisten.
Echter dient u wel rekening te houden met een aantal risicofactoren. Met deze risicofactoren kunt u de witwas- en terrorismefinancieringsrisico’s in kaart brengen. U toets elke nieuwe relatie aan de risicofactoren in het risicobeleid. Het resultaat van de toetsing legt u vast en houdt u actueel. Op verzoek van een toezichthouder dient u de resultaten van de toetsing te kunnen overhandigen.
Zijn de risico’s in kaart gebracht dan dient u te beoordelen of u voldoende beheersmaatregelen heeft om de risico’s te mitigeren. U kunt dan beslissen om aanvullende maatregelen te treffen of de cliënt niet te accepteren. De beoordeling, procedures en maatregelen worden vastgelegd in het risicobeleid.
Een onderbuikgevoel kan aanleiding zijn om door te vragen; onderbouw en documenteer de risicobeoordeling met relevante feiten en omstandigheden.
Risicofactoren
Cliëntrisico
Productrisico
Met welke CDD-risico’s moet u rekening houden?
De Wwft verplicht u in ieder geval rekening te houden met de risicofactoren bedoeld in de bijlage van de vierde anti-witwasrichtlijn. Deze risicofactoren zijn: cliënt, product-, dienst-, transactie- of leveringskanaal gebonden en geografische risico’s. Let wel op: de lijst is niet limitatief. U mag de cliënt ook toetsen aan risicofactoren die voor u van toepassing zijn.
De Wwft verplichte risico categorieen
Wat zijn cliëntrisico’s
Complexe groepsstructuur
Een ongebruikelijke of onnodig complexe groepsstructuur kan een hoger risico opleveren en het achterhalen van de UBO’s bemoeilijken; complexiteit bewijst niet dat de UBO zich wil verbergen. Een transparantie groepsstructuur is een teken van vertrouwen.
Doelgroep
Vestiging binnen het gebruikelijke werkgebied kan in de risicobeoordeling meewegen, maar sluit andere risico’s niet uit. Is de cliënt niet gevestigd in uw gebruikelijke werkgebied dan wilt u hier onderzoek naar doen. Immers is het niet duidelijk of logisch waarom de cliënt bij u producten of diensten afneemt.
Cash intensieve branches
Branches waar veel contant geld wordt gebruikt zijn gevoeliger voor witwassen. In deze branches kan illegaal verkregen geld met legale omzet worden vermengd om de herkomst te verhullen. Voorbeelden van deze branches zijn taxi en horeca.
Wat zijn productrisico’s
Subjectieve waarde
Is de waarde van een product of dienst moeilijk vast te stellen, dan is er een verhoogde kans op witwassen of frauderen. Denk bijvoorbeeld aan beeld en kunst. Ook de waarde van onroerend goed is voor een gedeelte subjectief. Er kan dus makkelijk worden gerommeld met de waarde. Producten en diensten met een subjectieve waarde worden vaak ingedeeld in een hoger risicoclassificatie.
Branche hoge kans op witwassen
In sommige branches is de kans op witwassen groter dan andere branches. Sommige branches zijn namelijk gevoeliger voor fraude of witwassen. Voorbeelden hiervan zijn horeca, antiekhandel en autohandel. Denk ook aan branches die een hoge reputatierisico met zich meebrengen zoals coffee- en seksshops. Het is aan de financiële instelling om het risico in te schatten per branche.
Ongebruikelijke koopvraag
De koopvraag dient te passen bij de aard en omvang van de bedrijfsactiviteiten van uw cliënt. Het is bijvoorbeeld ongebruikelijk wanneer de lokale bakker diensten wilt afnemen bij een notaris om een vestiging te openen in het buitenland. Wordt het niet duidelijk waarom de cliënt een ongebruikelijke dienst wilt afnemen gezien de aard, dan is er sprake van een verhoogd risico.
Wat zijn geografische risico’s
Sanctielijsten
De Nederlandse Sanctiewet van 1977 bevat sanctiemaatregelen die opgelegd zijn tegen meerdere landen, personen en entiteiten. Sancties worden ook opgelegd door de Verenigde Naties (VN) en/of Europese Unie. Dit betreffen schendingen van internationale wet- en regelgeving of het bestrijden van terrorisme. Een Wwft-plichtige instelling moet de toepasselijke sancties naleven en de relevante actuele lijsten controleren, waaronder de EU-sanctielijsten en de Nationale terrorismelijst. VN-sancties worden voor Nederland via EU- of nationale regelgeving uitgevoerd. Amerikaanse OFAC-sancties zijn niet zonder meer op iedere Nederlandse instelling van toepassing; beoordeel afzonderlijk of deze relevant zijn.
Exporteren van producten of diensten
Wanneer de cliënt product of dienst inkoopt en gebruikt voor haar eigen klanten, dan wilt u weten waar deze klanten zijn gevestigd. Levering binnen Nederland betekent niet automatisch een laag risico en levering buiten de EU niet automatisch een hoog risico. Beoordeel het land, de producten, de afnemers en eventuele toepasselijke sancties in samenhang.
Vestiging
Voor dit risico heeft een Wwft-plichtige instelling informatie nodig over de vestigingsadres van de cliënt en UBO. Sommige landen brengen meer risico’s met zich mee dan andere landen op gebied van witwassen of terrorismefinanciering. Hiervoor dient u te letten op landen die tekortkomingen tonen op gebied van Wwft. Sommige landen staan bekend om criminele activiteiten. Is de cliënt woonachtig of gevestigd in, of heeft hij zijn zetel in een door de Europese Commissie aangewezen hoogrisicoland, dan is verscherpt cliëntenonderzoek verplicht. Nationaliteit of banden van een UBO met een risicoland worden betrokken in de totale risicobeoordeling.
Hoe vormt u een Wwft risicobeleid?
De Wwft geeft aan dat u uw klanten moet toetsen aan de hand van risicofactoren. De Wwft geeft niet aan hoe u dat moet doen. Toch dient u erop te letten dat alle klanten hetzelfde worden getoetst. Hiervoor dient u een beleid te hebben.
Algemene informatie, geen juridisch advies. Raadpleeg voor uw situatie de actuele regelgeving of een deskundige. Fout gezien? Laat het de redactie weten.
Customer Diligence is een Wwft-kennisplatform, powered by RiskResolve. Customer Diligence B.V. is op 10 november 2023 ontbonden en biedt geen diensten aan. Geen juridisch advies.
Over · Redactie en werkwijze · Contact · Privacy · Software van RiskResolve
Geen cookiesGeen tracking van personenGeen formulieren