Hoe onderzoekt de makelaar de wederpartij zonder eigen opdrachtrelatie?
Als makelaar onderzoekt u bij Wwft-plichtige vastgoedbemiddeling ook de wederpartij van uw cliënt, ook zonder eigen opdrachtrelatie met die partij. Organiseer identificatie, verificatie en het overige toepasselijke onderzoek rond het tot stand brengen van de overeenkomst. Een betrokken notaris of andere makelaar neemt uw verantwoordelijkheid niet vanzelf over. Deze uitleg is bedoeld voor makelaars en dossierbehandelaars in Europees Nederland. Peildatum: 21 november 2026. Bij huurbemiddeling geldt de wettelijke reikwijdte vanaf een maandelijkse huurprijs van €10.000; de onderzoeksplicht geldt niet zonder meer voor iedere verhuursituatie.
Bepaal eerst wie in uw dossier de wederpartij is
Artikel 3, twaalfde lid, Wwft rekent voor de toepassing van het tweede lid ook de wederpartij tot de cliënt bij een door uw bemiddeling tot stand gebrachte en gesloten vastgoedovereenkomst. Bent u verkoopmakelaar, dan gaat het om de koper; bij aankoopbemiddeling om de verkoper. Binnen de wettelijke huurcategorie betreft het overeenkomstig de huurder of verhuurder. De algemene reikwijdte staat bij Wwft en makelaars.
Leg de contractspartij vast, niet alleen de persoon met wie u mailt. Een contactpersoon kan namens een vennootschap optreden, terwijl de aankoop uiteindelijk door een andere entiteit plaatsvindt. Controleer daarom bij de conceptovereenkomst of de onderzochte partij overeenkomt met de partij die gaat tekenen. Een partijwissel is een inhoudelijke wijziging van uw onderzoek, geen administratieve naamcorrectie.
Plan het onderzoek vóór het tekenmoment
DFEI koppelt het wederpartijonderzoek bij koop en verkoop aan het tot stand brengen van de overeenkomst: bij het tekenen van de voorlopige koopovereenkomst moet de identiteit zijn geverifieerd. Bij Wwft-plichtige verhuur is onderzoek vóór het afsluiten van de huurovereenkomst het uitgangspunt. Uw eigen opdrachtgever onderzoekt u al vóór de dienstverlening. Dat zijn verschillende momenten in hetzelfde verkoop- of verhuurproces.
Wacht daarom met de eerste informatievraag niet tot iedereen klaarzit om te tekenen. Spreek zodra de beoogde wederpartij bekend is af wie gegevens opvraagt, wie controleert en welke uitkomst vóór ondertekening beschikbaar moet zijn. Een ontbrekende opdrachtrelatie verklaart waarom rechtstreeks contact soms lastiger is, maar geeft geen vrijstelling.
Maakt de notaris de koopovereenkomst op, dan beschrijft DFEI in §5.5 verschillende uitvoeringsmomenten, waaronder onderzoek bij mondelinge overeenstemming of bij het opmaken van de koopakte. Organiseer de passende route vooraf. Verwar het opmaken van de koopovereenkomst niet met de latere eigendomsoverdracht: de aanwezigheid van een notaris bij levering rechtvaardigt geen algemeen uitstel tot dat moment.
Vraag gericht informatie per rol
De volgende werkverdeling helpt voorkomen dat u alleen een kopie van een document ontvangt zonder de betekenis ervan te beoordelen. De concrete bewijsstukken hangen af van de partij, vertegenwoordiging en het risico; dit is geen wettelijk voorgeschreven documentenpakket.
| Onderwerp | Praktische informatievraag | Wat beoordeelt u? |
|---|---|---|
| Contractspartij | Wie koopt, verkoopt, huurt of verhuurt volgens de overeenkomst? | Identiteit en betrouwbare verificatie van de juiste natuurlijke persoon of entiteit. |
| UBO en structuur | Wie is uiteindelijk belanghebbende bij de betrokken entiteit? | Identificatie, redelijke verificatiemaatregelen en inzicht in de relevante eigendoms- en zeggenschapsstructuur. |
| Vertegenwoordiging | Wie handelt en tekent namens de wederpartij, en op welke grond? | Identiteit en bevoegdheid voor deze concrete handeling. |
| Handelen voor een derde | Treedt de genoemde partij voor zichzelf op? | Of de formele contractspartij overeenkomt met de werkelijke betrokkenheid. |
| Transactie en risico | Wat is de reden voor deze aankoop of huur en welke relevante omstandigheden spelen? | Een begrijpelijk transactiebeeld en of aanvullend onderzoek nodig is. |
Voor de bevoegdheidscontrole gebruikt u de verdieping over vertegenwoordigers en volmachten. De Wwft-uitbreiding tot de wederpartij maakt die partij niet contractueel tot uw opdrachtgever. Leg in het dossier duidelijk vast vanuit welke rol u de informatie heeft verzameld.
Samenwerken met de andere makelaar
U kunt toegestane onderzoekswerkzaamheden uitbesteden, bijvoorbeeld aan de makelaar die de wederpartij al begeleidt. Spreek af welk onderzoek deze voor u uitvoert en welke gegevens u ontvangt. Een losse bevestiging dat alles is gecontroleerd is zonder achterliggende klantgegevens onvoldoende, aldus DFEI. Uw eigen verantwoordelijkheid en dossierplicht blijven bestaan.
Verwar deze samenwerking niet met automatisch vertrouwen op ieder bestaand onderzoek. De route voor cliëntenonderzoek door derden maakt onderscheid tussen uitbesteding en wettelijk toegelaten introductie. Kies de passende route en beoordeel het aangeleverde resultaat. Zorg bij structurele uitbesteding voor de vereiste schriftelijke vastlegging en organiseer een beveiligde gegevensoverdracht.
Maak een concrete taakafspraak: wie herstelt ontbrekende verificatiegegevens, wie onderzoekt een nieuwe vertegenwoordiger en hoe wordt een gewijzigde koper doorgegeven? Zonder zo’n afspraak kan ieder kantoor veronderstellen dat de ander het laatste onderdeel doet. Leg de eigen eindbeoordeling vast voordat u het onderzoek als afgerond aanmerkt.
Fictief voorbeeld: de koper verandert vóór ondertekening
Een aankoopmakelaar levert onderzoeksgegevens van een natuurlijke persoon aan. In het conceptcontract blijkt een vennootschap als koper te staan. De verkoopmakelaar signaleert dat het ontvangen onderzoek niet de juiste contractspartij dekt. Hij laat de identiteit, UBO en vertegenwoordiging van de vennootschap onderzoeken en beoordeelt de verandering. De eerdere controle van de contactpersoon kan relevant blijven, maar vervangt dit onderzoek niet.
Als de informatie uitblijft
Leg precies vast welk noodzakelijk onderzoeksresultaat ontbreekt. De mededeling dat iemand geen cliënt van uw kantoor is, heft artikel 3, twaalfde lid, niet op. Kan het vereiste onderzoek niet worden afgerond, pas dan de regels voor onvolledig cliëntenonderzoek toe en beoordeel een eventuele meldplicht afzonderlijk. Een commerciële afspraak over de tekendatum lost het gebrek niet op.
Op de peildatum geldt dit Wwft-kader. Vanaf 10 juli 2027 beschouwt de vastgestelde AMLR bij vastgoedmakelaars eveneens beide transactiepartijen als cliënt. Toets de werkinstructie vóór die overgang opnieuw aan het Europese onderzoeks- en uitbestedingskader.
Bronnen
- Wwft, artikelen 1a lid 4 onder h, 3 lid 2 en lid 12, 4, 5 en 10 — Nederlandse wetgever, versie 1 juli 2026.
- Leidraad Wwft voor makelaars, bemiddelaars en taxateurs onroerende zaken, §§4.6, 5.4 en 5.5 — DFEI, versie juli 2026; gepubliceerd 29 oktober 2026. Voor de actuele lidnummering is de Wwft gevolgd.
- Verordening (EU) 2024/1624, artikelen 19 lid 6 onder c en 90 — Europees Parlement en Raad, 31 mei 2024; voor dit onderwerp toepasselijk vanaf 10 juli 2027.
Herziening gepland vóór 10 juli 2027
De Europese anti-witwasverordening (AMLR) is grotendeels van toepassing vanaf 10 juli 2027. De redactie toetst deze pagina vóór die datum opnieuw; tot dan beschrijft hij het recht op de peildatum. Lees wat er voor uw organisatie verandert.
Algemene informatie, geen juridisch advies. Raadpleeg voor uw situatie de actuele regelgeving of een deskundige. Fout gezien? Laat het de redactie weten.
Customer Diligence is een Wwft-kennisplatform, powered by RiskResolve. Customer Diligence B.V. is op 10 november 2023 ontbonden en biedt geen diensten aan. Geen juridisch advies.
Over · Redactie en werkwijze · Contact · Privacy · Software van RiskResolve
Geen cookiesGeen tracking van personenGeen formulieren