Contante betalingen signaleren in de administratie: praktijk voor accountants en administratiekantoren
Ziet u als accountant of administratiekantoor een mogelijk verboden contante betaling, stel dan de feiten vast en beoordeel wat die betekenen voor de opdracht, het cliëntonderzoek en de meldplicht. Sinds 1 januari 2026 geldt voor beroeps- en bedrijfsmatige goederenhandel een contantenverbod vanaf € 3.000. Een overtreding is niet automatisch witwassen of automatisch een FIU-melding, maar kan daarvoor wel relevante aanleiding geven. Peildatum: 21 november 2026, Europees Nederland. Deze pagina behandelt uw beoordeling van de administratie; de betaalregels voor de handelaar staan afzonderlijk uitgewerkt.
Onderscheid de cliënt van uw eigen kantoor
Voor gewone goederenhandel zijn de reguliere Wwft-onderzoeks- en meldverplichtingen sinds 2026 vervallen. Dat neemt de eigen Wwft-verplichtingen van een accountant of administratiekantoor niet weg. Bepaal daarom welke dienstverlening uw kantoor verricht en welke verplichtingen daarbij horen. De algemene uitleg over contant betalen vanaf € 3.000 behandelt de reikwijdte, uitzonderingen en deelbetalingen.
De BFT-notitie van 9 februari 2026 geeft handvatten voor signalering en opvolging in accountants- en administratiekantoren. Deze vervangt de eerdere versie. Zij maakt duidelijk dat ook een eenmalige overtreding meldingswaardig kan zijn en dat de gevolgen voor de opdracht afzonderlijk aandacht vragen.
Stel vast wat er werkelijk is betaald
Een kasboeking is een aanknopingspunt. Onderzoek eerst of daadwerkelijk contant is betaald of dat sprake is van een onjuiste boeking. Verzamel de gegevens die nodig zijn om de betaling te begrijpen, zonder de administratie achteraf passend te maken bij een gewenste uitkomst.
| Onderzoeksvraag | Mogelijke informatie | Vastlegging |
|---|---|---|
| Wat is geleverd? | Factuur, overeenkomst en afleverinformatie. | Goederen, diensten of een combinatie, met toelichting. |
| Hoe is betaald? | Kasstaat, betaalbewijs, bankmutaties en verklaring. | Feitelijke betaalwijze en aansluiting op de boeking. |
| Wie zijn betrokken? | Contractpartij, betaler, ontvanger en eventuele tussenpersoon. | Verschillen tussen deze rollen en de verklaring daarvoor. |
| Hangen betalingen samen? | Aanbetalingen, latere afrekening en onderliggende afspraken. | Waarom betalingen samen of afzonderlijk zijn beoordeeld. |
De officiële leidraad over het contantenverbod beschrijft samenhang als een beoordeling van de omstandigheden. Verschillende factuurnummers of betaaldagen maken betalingen niet vanzelf onafhankelijk. Het verbod ziet op het contante gedeelte; een hoge factuur die geheel giraal is betaald, is op die grond geen overtreding.
Maak de verklaring toetsbaar
Vraag de cliënt hoe de betaling tot stand kwam, wie de betaalwijze koos en welke stukken de verklaring ondersteunen. Vergelijk het antwoord met de oorspronkelijke vastlegging. Een correctie van een boekingsfout kan terecht zijn, maar een administratieve heretikettering verandert een feitelijke contante betaling niet.
Maak in uw notitie onderscheid tussen vastgestelde feiten, de verklaring van de cliënt en open vragen. Een bruikbaar overzicht laat per vraag zien welk bewijs beschikbaar is en wat nog ontbreekt. Zo kan een collega de beoordeling overnemen zonder mondelinge toelichting of aannames over de achtergrond.
Fictief praktijkvoorbeeld: twee kasontvangsten voor één aankoop
Een administratiekantoor ziet twee contante ontvangsten van ieder € 1.500 op verschillende dagen. Beide horen bij de verkoop van dezelfde gebruikte auto. De cliënt wijst op de afzonderlijke kasbonnen, maar de koopovereenkomst en afrekening bevestigen dat het aanbetaling en restbetaling betreft. Samen is € 3.000 contant ontvangen en is het verbod overtreden. Het kantoor legt dit vast en onderzoekt de context, waaronder eventuele herhaling en verklaringen voor de betaalroute. Dat onderzoek bepaalt mede de afzonderlijke Wwft-afweging.
Beoordeel de meldplicht zonder op bewijs van witwassen te wachten
Volgens FIU-Nederland kan een vermoede overtreding aanleiding zijn voor een melding op basis van de subjectieve indicator. Beoordeel of er aanleiding bestaat te veronderstellen dat de transactie verband kan houden met witwassen of terrorismefinanciering. Gebruik daarnaast de overige indicatoren die voor uw meldergroep gelden.
Leg uit welke feiten deze beoordeling dragen. Denk aan verhullende boekingen, tegenstrijdige verklaringen of een onverklaarde derdebetaler. Een lage risicoclassificatie sluit een melding niet uit. Ook is een verklaring van de cliënt geen reden om relevante tegenindicaties buiten beschouwing te laten.
Is een transactie ongebruikelijk, meld dan onverwijld; wacht niet op strafrechtelijk bewijs of de afronding van de jaarrekening. Behandel de melding vertrouwelijk en voorkom dat u de cliënt informeert over een FIU-melding of de daarmee samenhangende analyse. Zie de meldprocedure en de uitleg over meldindicatoren.
Verbind de uitkomst aan de opdracht
Bespreek de gevolgen intern met de verantwoordelijke voor de opdracht en, waar aanwezig, de compliancefunctie. Afhankelijk van uw beroep en opdracht kunnen ook beroepsregels voor het omgaan met niet-naleving van wetgeving, de jaarrekening en de af te geven verklaring relevant zijn. Beoordeel die gevolgen zelfstandig; deze pagina biedt daarvoor geen volledige vaktechnische toets.
Een praktische afsluitnotitie bevat het signaal, de onderzochte stukken, de reactie van de cliënt, de afweging van meldindicatoren en de vervolgactie. Benoem wie de actie uitvoert en hoe u vaststelt dat deze is afgerond. Herbeoordeel waar nodig het risicoprofiel van de cliënt. Een besproken maatregel is pas bruikbaar als duidelijk is wat er in de administratie of werkwijze verandert.
Toekomstig recht: uitbreiding vanaf 10 juli 2027
Vanaf 10 juli 2027 wordt het Europese AMLR-kader voor contante betalingen ook op diensten toepasselijk. Controleer de Nederlandse limieten en voorwaarden vóór aanpassing van uw signaleringsregels. Deze toekomstige uitbreiding geldt nog niet op de peildatum en maakt de huidige goederenregel niet met terugwerkende kracht van toepassing op diensten.
Bronnen
- Verbod op contante betalingen van € 3.000 of meer: praktische handvatten voor accountants- en administratiekantoren — BFT, 2026-02-09.
- Leidraad verbod op contante betalingen van € 3.000 of meer — Belastingdienst, Geraadpleegd 2026-11-21; publicatiedatum niet vermeld.
- Verbod op contante betalingen van € 3.000 of meer: wat verandert er? — FIU-Nederland, 2025-12-04.
- Meldingsplicht — FIU-Nederland, Geraadpleegd 2026-11-21; publicatiedatum niet vermeld.
- Specifieke leidraad Wwft voor accountants, belastingadviseurs en administratiekantoren — BFT, 2024-10-24.
- Verordening (EU) 2024/1624 (AMLR) — Europees Parlement en Raad, 2024-05-31.
Herziening gepland vóór 10 juli 2027
De Europese anti-witwasverordening (AMLR) is grotendeels van toepassing vanaf 10 juli 2027. De redactie toetst deze pagina vóór die datum opnieuw; tot dan beschrijft hij het recht op de peildatum. Lees wat er voor uw organisatie verandert.
Algemene informatie, geen juridisch advies. Raadpleeg voor uw situatie de actuele regelgeving of een deskundige. Fout gezien? Laat het de redactie weten.
Customer Diligence is een Wwft-kennisplatform, powered by RiskResolve. Customer Diligence B.V. is op 10 november 2023 ontbonden en biedt geen diensten aan. Geen juridisch advies.
Over · Redactie en werkwijze · Contact · Privacy · Software van RiskResolve
Geen cookiesGeen tracking van personenGeen formulieren